KPCK | Jak sztuka ukazywała śmierć Mesjasza? Spotkanie z cyklu Zauroczeni pięknem

Organizatorzy zapraszają na kolejną odsłonę cyklu Zauroczeni pięknem, poświęconą ewolucji przedstawień pasyjnych. Wykład pt. „Oto czynię wszystko nowe” odbędzie się we wtorek, 31 marca 2026 roku o godzinie 18:00, a poprowadzi go dr Mateusz Soliński. Prelekcja skupi się na tym, jak motyw Ukrzyżowania zmieniał się w kulturze europejskiej na przestrzeni wieków.

Śmierć Jezusa Chrystusa na krzyżu była dla jego pierwszych uczniów wydarzeniem wstrząsającym. Oczekiwany Mesjasz, który dokonywał cudów, poniósł śmierć w sposób przypisany pospolitym przestępcom. Choć chrześcijaństwo opiera się na nadziei płynącej ze Zmartwychwstania, sama droga cierpienia pozostaje dla wielu osób trudna do pojęcia i naśladowania. Te emocje oraz próby zrozumienia sensu ofiary znajdują bezpośrednie odzwierciedlenie w dziełach malarskich i rzeźbiarskich.

W sztuce wczesnochrześcijańskiej bezpośrednie wizerunki ukrzyżowanego Jezusa należą do rzadkości. Ócześni twórcy i wierni chętniej sięgali po postać Dobrego Pasterza, Sprawiedliwego Sędziego lub Żołnierza, dla którego krzyż był znakiem zwycięstwa i triumfalnym sztandarem. Jeśli w tym okresie Chrystus pojawiał się na drzewie krzyża, to zazwyczaj w pełnym, królewskim majestacie, bez wyraźnych oznak męki.

Wyraźna zmiana nastąpiła na przełomie X i XI wieku. To właśnie wtedy artyści średniowieczni zaczęli kłaść nacisk na ludzki wymiar cierpienia i ból towarzyszący konaniu. W następnych stuleciach motyw ukrzyżowania stał się jednym z fundamentów sztuki europejskiej. Symboliczne ujęcia ustąpiły miejsca przedstawieniom o charakterze historycznym, w których pod krzyżem pojawiały się konkretne osoby, a tło i sceneria stawały się coraz bardziej rozbudowane.

Podczas spotkania dr Mateusz Soliński przeanalizuje te wizualne przemiany. Uczestnicy przyjrzą się symbolice Krzyża oraz różnym inspiracjom o podłożu teologicznym i mistycznym, które przez wieki kształtowały sposób malowania konającego Zbawiciela.

Informacje praktyczne:

• Data: 31 marca 2026 (wtorek)
• Godzina: 18:00
• Prelegent: dr Mateusz Soliński
• Wstęp wolny

![Ilustracja: Masaccio, Ukrzyżowanie, ok. 1426, Museo di Capodimonte, domena publiczna]